Ukrywanie alkoholu przed rodziną – czy to objaw uzależnienia?

Tak. Ukrywanie alkoholu przed rodziną, zaniżanie wypijanych ilości i szukanie okazji do picia w tajemnicy to ważne sygnały ostrzegawcze. Nie oznaczają automatycznie uzależnienia, ale mogą świadczyć o rozwijającym się problemie alkoholowym.

Przede wszystkim dobrze, że zdecydowałeś się o tym napisać. Przyznanie się do takich zachowań wymaga uczciwości wobec samego siebie, a to pierwszy krok do zrozumienia własnej sytuacji.

Chciałbym, żebyś zastanowił się, dlaczego ukrywasz swoje picie. Czy obawiasz się reakcji najbliższych? Wstydzisz się ilości wypijanego alkoholu? A może boisz się, że rodzina będzie oczekiwała od Ciebie całkowitego zaprzestania picia?

Powody mogą być różne. Wiele osób mających trudności z alkoholem początkowo ukrywa picie, żeby uniknąć konfliktów. Z czasem takie zachowania mogą przerodzić się w codzienny schemat: kupowanie alkoholu w różnych sklepach, chowanie butelek, picie pod nieobecność domowników czy usuwanie pustych opakowań.

W psychoterapii uzależnień zwraca się uwagę na mechanizmy zaprzeczania i racjonalizowania picia. Człowiek może przekonywać siebie, że pije niewiele, ma wszystko pod kontrolą, a bliscy niepotrzebnie się martwią. Jednocześnie coraz trudniej przychodzi mu ograniczenie alkoholu.

Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom wskazuje, że picie w samotności, ukrywanie alkoholu przed bliskimi oraz łamanie postanowień dotyczących jego ograniczenia powinny skłonić do konsultacji ze specjalistą.

Samo ukrywanie butelek nie jest jednak kryterium diagnostycznym uzależnienia. Znaczenie ma również częstotliwość picia, zdolność kontrolowania jego ilości, występowanie głodu alkoholowego i kontynuowanie picia pomimo negatywnych konsekwencji.

Spróbuj uczciwie odpowiedzieć sobie na kilka pytań

• Czy zdarza Ci się wypić więcej, niż wcześniej planowałeś?
• Czy obiecujesz sobie ograniczenie alkoholu, ale nie potrafisz dotrzymać postanowienia?
• Czy odczuwasz silną potrzebę napicia się, nawet gdy wcześniej zdecydowałeś, że tego nie zrobisz?
• Czy denerwujesz się, kiedy bliscy pytają o Twoje picie?
• Czy alkohol zaczyna powodować konflikty rodzinne lub zaniedbywanie obowiązków?
• Czy wyobrażasz sobie kilka tygodni bez alkoholu, czy sama taka perspektywa budzi w Tobie niepokój?

Jeżeli na kilka pytań odpowiesz twierdząco, potraktuj to jako powód do dokładniejszej oceny swojego picia, najlepiej podczas rozmowy z terapeutą uzależnień.

Co możesz zrobić?

Na początek spróbuj przez kilka dni zapisywać rzeczywistą ilość wypijanego alkoholu. Zwracaj uwagę nie tylko na to, ile pijesz, ale również kiedy i dlaczego po niego sięgasz. Czy chcesz się odprężyć, poprawić nastrój, zapomnieć o problemach, czy po prostu odczuwasz trudną do opanowania potrzebę napicia się?

Możesz również wykonać test przesiewowy AUDIT, który pomaga ocenić ryzyko związane ze spożywaniem alkoholu. Nie zastępuje on profesjonalnej diagnozy, ale może być dobrym punktem wyjścia do rozmowy ze specjalistą.

Jeżeli pijesz intensywnie i regularnie, a po ograniczeniu alkoholu pojawiają się drżenie rąk, poty, kołatanie serca lub silny niepokój, skonsultuj się z lekarzem przed nagłym odstawieniem. Przy fizycznym uzależnieniu może ono prowadzić do groźnych powikłań.

Na koniec

Chciałbym, żebyś zapamiętał jedną rzecz: o problemie alkoholowym nie świadczy wyłącznie ilość wypijanego alkoholu. Ważne jest również to, jakie miejsce zajmuje on w Twoim życiu i jak wpływa na Twoje zachowanie.

Nie trzeba stracić pracy, rodziny czy zdrowia, żeby uznać, że potrzebuje się pomocy. Czasami niepokojące zmiany zaczynają się znacznie wcześniej.

Nie jesteś złym człowiekiem dlatego, że ukrywasz alkohol. Warto jednak zastanowić się, dlaczego znalazłeś się w sytuacji, w której szczerość wobec najbliższych stała się tak trudna.

Nie zamierzam Cię oceniać. Zależy mi, żebyś dostrzegł problem, zanim przyniesie poważniejsze konsekwencje.

Chciałbym Cię zapytać o dwie rzeczy: jak często pijesz w ukryciu i czy próbowałeś już ograniczyć alkohol lub całkowicie z niego zrezygnować?

Jeśli zechcesz odpowiedzieć, spróbujemy wspólnie przyjrzeć się Twojej sytuacji i zastanowić, jakiego wsparcia potrzebujesz.

Pamiętaj, że proszenie o pomoc nie jest oznaką słabości. To przejaw odpowiedzialności za siebie i własne życie.

Źródła

1. Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU) – Czy moje picie jest już problemem? O zaburzeniach związanych z używaniem alkoholu. Publikacja dotycząca rozpoznawania problemów alkoholowych, mechanizmów zaprzeczania i możliwości leczenia.
   Broszura KCPU – PDF
2. Krajowe Centrum Przeciwdziałania Uzależnieniom (KCPU) – Informacje dla mediów. Materiały dotyczące sygnałów ostrzegawczych, w tym ukrywania alkoholu przed bliskimi.
   https://kcpu.gov.pl/dla-mediow/informacje-dla-mediow/
3. Narodowy Fundusz Zdrowia – Akademia NFZ – Alkohol – jak uciec od ucieczkowego picia. Objawy uzależnienia, utrata kontroli nad piciem oraz zastosowanie testu AUDIT.
   https://akademia.nfz.gov.pl/artykuly/alkohol-jak-uciec-od-ucieczkowego-picia/
4. Ministerstwo Zdrowia i NFZ – Pacjent.gov.pl – Dlaczego alkohol jest szkodliwy. Kryteria uzależnienia, objawy odstawienia oraz dostępne formy pomocy.
   https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/dlaczego-alkohol-jest-szkodliwy